راهنمای جامع تشخیص و ترید بر اساس سطوح حمایت و مقاومت
سطوح حمایت و مقاومت شاید تنها مواردی در تحلیل تکنیکال باشند که همیشه اول از همه به آنها توجه میشود. تریدرهای بازار در طی سالیان طولانی سبکهای مختلف تحلیلی را به کار بردهاند، اما همچنان سطوح حمایت و مقاومت را مهمترین موارد در نظر میگیرند؛ به عبارتی بدون تشخیص این سطوح، تحلیل و ترید فوقالعاده دشوار میشود.
اما سوال اساسی برای افراد تازه کار و حتی بعضی از تریدرهایی که سالهاست در بازار فعالند این است که چگونه میتوان سطوح حمایت و مقاومت مهم و معتبر را شناسایی کرد. در این مطلب از آکادمی چارتیکس به بررسی و آموزش حمایت و مقاومت استاتیک و داینامیک میپردازیم. با ما همراه باشید…
تعریف سطوح حمایت و مقاومت
سطح حمایت ناحیهای قیمتی است که مانع از پایینتر رفتن قیمت میشود. به طور کلی با تشکیل یک کف قیمتی (دره) و برگشت قیمت به سمت بالا میتوان انتظار داشت که تعدادی خریدار و سفارش خرید بالقوه وجود داشته باشد. با این حال برای اینکه سطوح حمایتی بهتر و مطمئنتری را پیدا کنیم، بهتر است جایی که دو بار (یا بیشتر) قیمت از آن منطقه برگشته است را در نظر بگیریم.
سطح مقاومت ناحیهای قیمتی است که مانع از بالاتر رفتن قیمت میشود. زمانی که یک سقف (قله) در نمودار شکل بگیرد میتوانیم انتظار داشته باشیم که تعدادی فروشنده یا سفارش فروش بالقوه در آن ناحیه وجود داشته باشد. اما برای تشخیص سطوح مقاومتی معتبرتر بهتر است جایی را در نظر بگیرید که قیمت دو بار (یا بیشتر) از آنجا ریزش کرده باشد.
حالا که با مفهوم کلی و شکل ساده سطوح حمایت و مقاومت آشنا شدید، به سراغ تشخیص این سطوح خواهیم رفت.
تشخیص نقاط حمایت و مقاومت
زمانی که تازه با تحلیل تکنیکال آشنا شدهاید تشخیص این سطوح برایتان کار بسیار مشکلی خواهد بود. چرا که با یک نگاه به نمودار تعداد بسیار زیادی سطح حمایتی و مقاومتی را مشاهده میکنید. اما وقتی به مرور زمان نمودارهای مختلف را بررسی میکنید و واکنش بازار به نواحی مختلف قیمتی را مشاهده میکنید، رفتهرفته تعداد این سطوح کاهش مییابد و نموداری سادهتر و تمیزتر پیش رویتان میبینید.
در ادامه دو تصویر را مشاهده خواهد کرد. هر دو تصویر از نمودار جفت ارز پوند/دلار (GBP/USD) و یک محدوده قیمتی اما از دیدگاه دو تریدر مبتدی و حرفهای هستند.
تصویر مربوط به تریدر مبتدی
تصویر مربوط به تریدر حرفه ای
سطوح حمایت و مقاومت از دیدگاه یک تریدر حرفهای
در تصویر اول که مربوط به تریدر مبتدیست با یک نمودار بسیار شلوغ مواجه هستیم که تصمیم گیری را بسیار سخت میکند. در واقع تریدر مبتدی هرجایی که یک کف یا قله و یا چند کف یا قله که در یک راستا باشند را به عنوان سطوح حمایت و مقاومت ترسیم میکند که از لحاظ اصول و قواعد تحلیل تکنیکال اشتباه است.
اما تصویر دوم که مربوط به دیدگاه تریدر حرفهایست یک نمودار ساده با تعداد سطوح کمتر را نشان میدهد گویاتر بوده و تصمیم گیری را سادهتر میکند. در واقع تریدر حرفهای نواحی مهمتر را علامتگذاری کرده است و از مشخص کردن سطوح حمایت و مقاومت که درجه اهمیت کمتری دارند خودداری کرده است.
اما ممکن است برای شما سوال باشد که چگونه سطوح مهمتر را علامتگذاری کنیم؟ برای انجام این کار باید با مفهومی به نام “تصویر بزرگتر” یا اصطلاحا Big Picture آشنا شوید. زمانی که به یک نمودار نگاه میکنید میتوانید به دو شکل عمل کنید. اینکه نمودار را بسیار نزدیک کنید (Zoom IN) یا اینکه از فاصله دورتری به حرکات بازار نگاه کنید (Zoom Out).
زمانی که از یک زاویه نزدیک به بازار نگاه میکنید نوسانات و سقفها و قلههای بیشتر را میبینید که هر کدام باعث تغییر جهت بازار شدهاند. به همین دلیل فکر میکنید که اینها نقاط مهمی هستند. اما زمانی که نمودار را زوم آوت میکنید و از یک زاویه دورتر به تحرکات قیمت دقت میکنید میبینید، نقاط برگشتی مهمتری را میبینید. در واقع جاهایی که منجر به برگشتهای بزرگتر شدهاند. البته برای انجام این کار نیازی نیست نمودار خود را تا آخرین درجه زوم آوت کنید. میتوانید بهسادگی وارد تایمفریمهای بالاتر شوید تا تحرکات کلی را مشاهده کنید و نویزهای بازار تمرکزتان را بر هم نزنند.
نحوه رسم حمایت و مقاومت استاتیک
بسیاری از معاملهگران تازهکار برای یافتن دقیقترین نقطه ترسیم سطوح وسواس زیادی به خرج میدهند، در حالی که این سطوح اعداد ثابتی نیستند.
حمایت و مقاومت یک ناحیه است نه یک عدد دقیق
استفاده از کلمه «سطح» گاهی باعث میشود تریدرها به دنبال یک عدد خاص باشند. حمایت و مقاومت در واقع «نواحی» قیمتی هستند. مثلاً حمایت اونس جهانی طلا در عدد 2156 دلار نیست، بلکه بسته به ساختار قیمت، این ناحیه میتواند با تلورانس تا 4 دلار متغیر باشد. میزان این تلورانس به نوسانات و تایمفریم تحلیلی شما بستگی دارد.
شناسایی نواحی پربرخورد
اما برای ترسیم سطوح حمایت و مقاومت کافیست به ناحیهای پربرخورد دقت کنید. این ناحیه جاییست که بیشتری اتفاق نظر تریدرها روی آن بوده است و برگشتهای بیشتری را شاهد هست. برای ترسیم این نواحی نیز کافیست جایی که بیشترین میزان برخورد از نوع سایه (Shadow) و اوپن و کلوز کندلها را داشتهایم علامتگذاری کنیم. بهتر است این موارد را روی نمودار واقعی توضیح دهیم تا تصویر بهتری از آن در ذهن شما شکل بگیرد.
نمونه رسم حمایت و مقاومت استاتیک
تصویر زیر نمودار تون کوین تایم فریم 4 ساعته (TONUSDT) را نشان میدهد. در این تصویر به وضوح میتوان وجود یک مرز محدود کننده که مانع از افزایش قیمت میشود را مشاهده کنید. در این تصویر سعی کردیم تا نقاطی که بیشترین میزان برخورد داشتهاند و در واقع اتفاق نظر بیشتری روی آنها بوده است را علامتگذاری کنیم.
حالا اگر خطوط را ادامه داده و به سمت جلو برویم، میبینیم که مدتها بعد نیز قیمت پس از رسیدن به این سطح دچار واکنش شده و به سمت پایین برگشت میکند.
مثال بعدی نیز مربوط به همان رمز ارز تون کوین و در تایم فریم 1 ساعته میباشد. در اینجا نیز چند کف موازی و در یک محدوده داشتیم که مانع از افت قیمت شدهاند. با استفاده از خطوط زرد رنگ سعی کردیم تا جایی که بیشترین میزان برخوردها وجود داشته است را مشخص کنیم.
حالا کمی جلوتر میرویم و میبینیم که قیمت پس از مدتی دوباره به این ناحیه برگشته و این ناحیه حمایت خوبی از قیمت کرده است. در واقع در اینجا آنقدر سفارش خرید وجود داشته که قیمت پس از یک نفوذ (سایه کندل سبز رنگ) موفق به ماندگاری زیر این سطح نشده و قیمت به سمت بالا برگشته است.
بنابراین برای ترسیم سطوح حمایت و مقاومت نیازی نیست که تلاش زیادی کنید. کافیست محدودهای که قیمت 2 بار یا بیشتر از آنجا برگشته است را علامتگذاری کنید و به عنوان سطح حمایت یا مقاومت در نظر بگیرید. قطعا بعد از مدتی با عادت کردن چشم ها , این روند سریعتر و آسان تر میشود.
تایم فریم های مناسب برای ترسیم سطوح حمایت و مقاومت
به طور کلی ترسیم سطوح حمایت و مقاومت در تایم فریمهای بالا (مثل روزانه و هفتگی) اهمیت ویژهای دارد. حتی اگر روش و استراتژی معاملاتی شما ترید بر اساس این سطوح نیست باز هم مشخص کردن این سطوح مهم است. چرا که باید بدانید در چه مناطقی قیمت احتمالا با چالش روبرو خواهد شد. این به شما کمک میکند تا حد سود و حد زیان خود را نیز تنظیم کرده و بتوانید پوزیشن خود را بهتر مدیریت کنید.
با اینحال مسئلهای که وجود دارد نوع ترید کردن شماست. حتی بازاری که در آن ترید میکنید نیز میتواند در انتخاب تایم فریم مناسب برای ترسیم سطوح حمایت و مقاومت تاثیرگذار باشد. مثلا در بازاری مثل بورس ایران که نوسانات محدودتری وجود دارد، ترسیم سطوح حمایت و مقاومت در تایم فریمهای زیر 1 ساعت آنچنان کاربردی نیست و بیشتر باید به سراغ ترسیم سطوح در تایم فریمهای روزانه و هفتگی بروید.
اما در صورتی که در بازارهای پویاتری مثل فارکس و کریپتو که نوسانات زیادی وجود دارد و میتوان در تمام تایم فریمها اقدام به ترید کرد، شما میتوانید در هر تایم فریمی سطوح حمایت و مقاومت را ترسیم کنید. البته نهایتا باز هم باید تایم فریم اصلی برای تحلیل و تایم فریم نقطه ورود خود را بشناسید.
در صورتی که برای انتخاب تایم فریم مناسب با مشکل مواجه هستید، ما قبلا در آکادمی چارتیکس یک مطلب جامع و کامل در مورد نحوه انتخاب تایم فریم مناسب منتشر کردهایم که از طریق لینک زیر میتوانید آن را مطالعه نمایید.
بهترین تایم فریم برای تشخیص روند
چگونه با استفاده از سطوح حمایت و مقاومت ترید کنیم؟
به عنوان مثال وقتی قیمت به سطح مهمی (یک مقاومت) میرسد، برای ورود به پوزیشن فروش (Short) دو راهکار کلی پیش روی شماست:
ورود به صورت تهاجمی (Aggressive)
در این روش، به محض رسیدن قیمت به سطح مقاومتی، بدون انتظار برای تاییدیه وارد معامله میشوید.
- ریسک: بسیار بالا (احتمال عبور راحت قیمت از سطح وجود دارد).
- مزیت: در صورت برگشت سریع قیمت، از ابتدای حرکت وارد شدهاید و حاشیه سود بالا و حد ضرر کوچکی خواهید داشت.
ورود محافظهکارانه (Conservative)
در این روش، ابتدا منتظر یک نشانه یا «تریگر ورود» میمانید و پس از تایید روند، وارد بازار میشوید.
- ریسک: بسیار کمتر و ایمنتر برای حفظ سرمایه.
- مزیت: ورود با اطمینان بالاتر رخ میدهد، هرچند ممکن است کمی دیرتر وارد بازار شوید و حاشیه سود شما اندکی کاهش یابد.
قبلا یک مطلب کامل در مورد انواع تریگرها در آکادمی چارتیکس منتشر کردهایم که میتوانید آن را از طریق لینک زیر مشاهده کنید.
نمونه ای از روش گرفتن تایید برای پوزیشن فروش
در تصویر زیر نمودار جفت ارز GBP/JPY را مشاهده میکنید که یک سطح مقاومتی کاملا واضح در آن وجود دارد. در واقع ما دو سقف موازی داریم (نقاط 1 و 2) که پربرخوردترین ناحیه آن را ترسیم کرده و به سمت آینده ادامه دادهایم. در نقطه شماره 3 قیمت به سطح مقاومتی ما رسیده و ریزش کرده است. اما چگونه میتوانستیم در این نقطه با گرفتن تایید وارد پوزیشن فروش شویم؟
در ویدئوی زیر روش گرفتن تأیید برای پوزیشن فروش را بهسادگی شرح دادهایم. در واقع پیش از اینکه قیمت به نقطه شماره 3 برسد، دو سقف موازی داشتهایم که سقف شماره 2 با یک سایه کندل به بالای سقف شماره 1 نفوذ کرده و در حال حاضر بالاترین سقف را برای ما تشکیل میدهد. پس از آن قیمت ریزش کرده و آخرین کفی را که به آخرین سقف فعلی بازار منجر شده، شکسته است. در اینجا یک ساختار CHoCH شکل گرفته و ما آن را هشداری در جهت برگشت بازار تلقی میکنیم. معمولا پس از CHoCH یک حرکت برگشتی شکل میگیرد که باعث فریب تریدرها میشود.
بنابراین تا اینجا به این نتیجه رسیدهایم که قیمت به احتمال زیاد قصد برگشت به سمت پایین را دارد. حالا باید ناحیهای را برای ورود به بازار پیدا کنیم که از لحاظ حاشیه ضرر کوچک و از نظر حاشیه سود بزرگ باشد.
دو ناحیهای که در ویدئوی زیر مشخص شدهاند یکی ناحیه عرضه (اوردر بلاک نزولی) و دیگر QM Level است که از هر کدام از این دو مورد میتوانید برای گرفتن پوزیشن فروش استفاده کنید. حد ضرر هر دو نیز کمی بالاتر از آخرین سقف موجود قرار میگیرد. حد سود نیز در محدوده کف 191.65 قرار خواهد گرفت. مشاهده میکنید که حد ضرری کوچک اما حد سودی بزرگ خواهید داشت.
در صورتی که با اصطلاحاتی مثل اوردربلاک، ساختار CHoCH یا QM Level آشنایی ندارید، مطالب زیر مطالعه کنید.
درجه اهمیت سطوح حمایت و مقاومت
حالا که با سطوح حمایت و مقاومت و نحوه ترید بر اساس آنها آشنا شدید، اکنون زمان آن رسیده تا با عواملی که قدرت سطوح حمایت و مقاومت را افزایش میدهند آشنا شوید.
- مدت زمان دوام یک سطح
به طور ساده سطوحی که قیمت را برای مدت بیشتری نگه دارند، از قدرت بیشتری برخوردار هستند. فرض کنید یک سطح مقاومتی برای مدت 3 ماه مانع از بالا رفتن قیمت شده است. مسلما این ناحیه مقاومتی از ناحیهای که 2 هفته در برابر صعود قیمت مقاومت کرده است اهمیت بالاتری دارد. اما در مقایسه با یک سطح مقاومتی که 10 ماه مانع از بالا رفتن قیمت شده است اهمیت کمتری دارد.
- شکل گیری سطوح در تایم فریمهای بالاتر
همانطور که بالاتر نیز اشاره کردیم، سطوح حمایت و مقاومت در تایم فریمهای بالاتر اهمیت بالاتری دارند. زیرا در حال نشان دادن اتفاق نظر تریدرها در بازههای زمانی بزرگ و حرکات کلیتر بازار هستند. برای مثال سطح حمایتی تایم فریم 1 ساعته مهمتر از سطح حمایتی تایم فریم 5 دقیقه میباشد اما از سطح حمایتی شکل گرفته در تایم فریم روزانه اهمیت کمتری دارد.
- شکل گیری در نزدیکی سطوح روانی (اعداد رند)
اعداد رند در بازار خاصیت روانی دارند و میتوانند مانع از بالا رفتن یا پایین رفتن قیمت شوند. اعداد رند برای هر بازار و بر مبنای نرخی که دارند مقداری متفاوت هستند. مثلا فرض کنید عدد 2 میلیون تومان برای هر گرم طلای 18 عیار. برای بیت کوین مثلا میتوان به اعدادی که در محدوده 60هزار، 70 هزار و … وجود دارند اشاره کرد. برای جفت ارزهای بازار فارکس میتوان به اعدادی که به 00 ختم میشوند اشاره کرد. مثلا برای جفت ارز EUR/USD میتوان به سطوحی مثل 1.1200، 1.1300 و … اشاره کرد.
بنابراین اگر سطح حمایت یا مقاومتی در محدوده این اعداد رند مشاهده کردید، میتواند اهمیت بیشتری داشته باشد.
تبدیل شدن سطوح حمایت و مقاومت
یکی از بهترین تکنیکهای برای استفاده از سطوح حمایت و مقاومت، تبدیل شدن آنها به یکدیگر است. این تکنیک با نامهای مختلفی مثل COP (اختصار Change of Polarity)، سواپ لول، فیلیپ لول و … شناخته میشود که همگی آنها به تکنیک تبدیل شدن حمایت به مقاومت و یا مقاومت به حمایت اشاره دارند.
کافیست شما یک سطح حمایتی پیدا کنید. پس از شکسته شدن این سطح، به احتمال زیاد تبدیل به مقاومت خواهد شد. عکس این حالت نیز وجود دارد و مقاومت به حمایت تبدیل خواهد شد. در واقع یک شکست و سپس برگشت قیمت به سطح شکسته شده! پس از آن ما انتظار داریم سطح مدنظر ما به شکل معکوس عمل کند. در ادامه تصاویری از تکنیک تبدیل سطوح را مشاهده خواهید کرد.
تصویر زیر نمودار و قیمت کاردانو (ADAUSDT) را در تایم فریم روزانه نشان میدهد که قیمت بعد از شکست سطح حمایتی معتبر به سمت آن برگشته است. پس از این برگشت میبینیم که خاصیت سطح مذکور تغییر کرده و حالا در نقش مقاومت ظاهر شده است.

تصویر بعدی مربوط به نمودار روزانه سهام شرکت فولاد مبارکه اصفهان میباشد که حالت تبدیل مقاومت به حمایت را مشاهده میکنیم.
سطوح حمایت و مقاومت داینامیک
علاوه بر سطوح حمایت و مقاومت استاتیک (ثابت در یک محدوده مشخص قیمتی) که در بخشهای قبلی بررسی کردیم، نوع دیگری از سطوح نیز وجود دارند که تحلیلگران آنها را حمایت و مقاومت داینامیک (پویا) مینامند.
برخلاف سطوح استاتیک که محدود به یک ناحیه قیمتی خاص و افقی هستند، سطوح داینامیک همزمان با تحرکات قیمت، تغییرات زمان و نوسانات بازار حرکت میکنند و شکل میگیرند. به عبارت دیگر، این سطوح با پیشروی روند بازار، مدام خود را آپدیت میکنند. به عنوان مثال، در یک روند صعودی قدرتمند، سطح حمایت داینامیک پله پله همراه با قیمت بالا میآید و در نقاط بالاتری مانع از افت قیمت میشود.
در جدول زیر، چند نمونه از مهمترین ابزارها و اندیکاتورهایی که به عنوان سطوح حمایت و مقاومت داینامیک عمل میکنند را همراه با نحوه عملکردشان معرفی کردهایم:
| نام ابزار / اندیکاتور | نوع عملکرد در چارت | نحوه استفاده به عنوان حمایت و مقاومت داینامیک |
|---|---|---|
| میانگین متحرک نمایی (EMA) | دنبالکننده روند با حساسیت بالا به قیمتهای اخیر | در روندهای صعودی، دورههایی مثل EMA 20 یا EMA 50 به عنوان حمایت داینامیک عمل کرده و در روندهای نزولی نقش مقاومت داینامیک را ایفا میکنند. |
| میانگین متحرک ساده (SMA) | دنبالکننده میانگین قیمت در دورههای مشخص | سطوحی مانند SMA 100 یا SMA 200 در تایمفریمهای بالا (مثل روزانه)، حمایتها و مقاومتهای داینامیک بسیار قدرتمند و بلندیمدتی محسوب میشوند. |
| خطوط روند (Trendlines) | خطوط مورب متصلکننده سقفها یا کفها | با اتصال حداقل 2 کف (در روند صعودی) یا 2 سقف (در روند نزولی) رسم میشوند. اگر این خطوط را به سمت آینده امتداد دهید، قیمت در هر برخورد جدید به این خط مورب، واکنش حمایتی یا مقاومتی نشان میدهد. |
| شاخص قدرت نسبی (RSI) | اسیلاتور اندازهگیری مومنتوم (شتاب) بازار | خط میانی 50 در RSI اغلب به عنوان یک حمایت/مقاومت داینامیک برای مومنتوم عمل میکند. همچنین خطوط 30 و 70 نیز مرزهای داینامیکی برای بازگشت قیمت از نواحی اشباع فروش و خرید هستند. |
| باندهای بولینگر (Bollinger Bands) | کانال نوسانی بر اساس انحراف معیار قیمت | باند پایینی در بازارهای صعودی یا رنج نقش حمایت داینامیک را دارد و باند بالایی به عنوان مقاومت داینامیک مانع از پیشروی سریع قیمت میشود. |
تغییر ماهیت در سطوح داینامیک (COP)
درست مانند سطوح استاتیک، ماهیت سطوح داینامیک نیز وقتی قیمت آنها را میشکند، تغییر میکند (Change of Polarity). به عنوان مثال، اگر قیمت یک خط روند صعودی (که نقش حمایت داینامیک دارد) را با قدرت به سمت پایین بشکند، در پولبک به همان خط، آن سطح به عنوان یک مقاومت داینامیک عمل خواهد کرد.
اندیکاتورهای رسم سطوح حمایت و مقاومت
برای تشخیص و رسم خودکار این سطوح، اندیکاتورهای متنوعی (مانند Auto Support Resistance و Pivot High Low) در پلتفرمهای تحلیلی وجود دارند. با توجه به اهمیت و تنوع این ابزارها، در یک مقاله مجزا و بهصورت جامع به معرفی و آموزش کامل بهترین اندیکاتورهای حمایت و مقاومت خواهیم پرداخت.
جمع بندی
در پایان، مرور خلاصهای بر مهمترین مفاهیم سطوح حمایت و مقاومت خواهیم داشت:
ماهیت و شناسایی نواحی
- تعریف پایه: مقاومت ناحیهای است که مانع رشد قیمت (حاوی سفارشات فروش) و حمایت ناحیهای است که مانع افت قیمت (حاوی سفارشات خرید) میشود. سطوح با حداقل 22 بار واکنش معتبرترند.
- نواحی متراکم: سطوح تکنیکال یک عدد دقیق نیستند؛ بلکه محدودهای از برخورد سایهها و بدنه کندلها هستند.
- تصویر بزرگتر: برای اینکه سطوح اصلی را پیدا کنید، نمودار را Zoom Out کنید یا تایمفریمهای بالاتر را به کار بگیرید تا روند کلیتر بازار را به وضوح ببینید.
استراتژی معاملات و اعتبار سطوح
- تکنیک ورود: ورود به معاملات میتواند تهاجمی (بدون تاییدیه، پرریسک) یا محافظهکارانه (با تریگر ورود، مطمئنتر) باشد.
- تغییر قطبیت (COP): وقتی قیمت سطوح را میشکند، ماهیت آنها تغییر میکند؛ یعنی حمایتی که میشکند به مقاومت، و مقاومتی که میشکند به حمایت تبدیل میشود.
- سنجش قدرت: تایمفریمهای بالاتر، مدت زمان دوام سطح و نزدیکی به اعداد روانی (رند)، ۳ عامل اصلی در افزایش اعتبار یک سطح هستند.
سوالات متداول درمورد سطوح حمایت و مقاومت داینامیک و استاتیک
۱. سطوح حمایت و مقاومت چیست ؟
حمایت ناحیهای است که با ورود خریداران مانع افت بیشتر قیمت میشود و مقاومت سطحی است که فشار فروشندگان از رشد بیشتر قیمت جلوگیری میکند.
۲. تفاوت حمایت و مقاومت استاتیک و داینامیک در چیست؟
سطوح استاتیک در یک محدوده قیمتی مشخص افقی و ثابت هستند، اما سطوح داینامیک همگام با تحرکات قیمت، مدام در حال حرکت و بهروزرسانیاند.
۳. مقاومت داینامیک چیست ؟
سطحی متحرک (مانند خط روند نزولی یا میانگین متحرک) است که با گذشت زمان همگام با بازار تغییر کرده و به صورت پویا مانع از رشد بیشتر قیمت میشود.
۴. خطوط داینامیک و استاتیک در فارکس با دیگر بازار ها چه تفاوتی دارد؟
سطوح حمایت و مقاومت داینامیک و استاتیک در فارکس هیچ تفاوتی با دیگر بازار ها ندارد و این خطوط در تمامی بازار ها به یک شکل عمل میکنند.
چگونه به نمودار های تکنیکال نماد های مختلف دسترسی پیدا کنیم؟
برای مشاهده نماد های مختلف همراه با ابزارهای حرفهای تحلیل تکنیکال، کافی است در پلتفرم چارتیکس عضو شوید. در چارتیکس ، امکان رصد بیش از ۱۰ هزار دارایی دیگر از بازارهای گوناگون داخلی و خارجی همراه با تایم فریم های مختلف را خواهید داشت.













